AI ดิสรัปต์แรงงาน: องค์กรเร่งปรับโครงสร้าง คนทำงานต้องสร้าง Value

ข้อมูลตรวจสอบ ณ 14 พฤศจิกายน 2026 14:05 เวลาไทย

เทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) กำลังสร้างแรงกระเพื่อมครั้งใหญ่ต่อภาคแรงงานและโครงสร้างองค์กรทั่วโลก โดยมีการประเมินว่า AI อาจเข้ามาลดการพึ่งพาแรงงานมนุษย์ได้มากกว่า 1 ใน 4 ของกำลังคนทั้งหมด ทำให้ทั้งนายจ้างและลูกจ้างต้องเร่งปรับตัวเพื่อความอยู่รอดในยุคที่ AI เข้ามามีบทบาทสำคัญมากขึ้น การเปลี่ยนแปลงนี้ไม่ได้จำกัดอยู่แค่การปรับทักษะ แต่ยังรวมถึงการปฏิรูปแนวคิดและวัฒนธรรมองค์กรเพื่อรับมือกับความท้าทายและโอกาสใหม่ๆ ที่ AI นำมา

ภาพโครงสร้างองค์กรที่กำลังเปลี่ยนแปลง โดยมี AI เข้ามามีบทบาทในกระบวนการทำงาน

AI กับการปรับลดกำลังคนและโครงสร้างองค์กร

ผลกระทบของ AI ต่อภาคแรงงานเริ่มปรากฏชัดเจนขึ้นเรื่อยๆ โดยเฉพาะในแง่ของการปรับลดกำลังคนและการปรับโครงสร้างองค์กร มีการประเมินว่าการนำ AI มาใช้อย่างจริงจังในภาคธุรกิจจะสามารถลดการใช้แรงงานมนุษย์ได้มากกว่า 25% ของกำลังคนทั้งหมด [5] งานที่ AI สามารถเข้ามาช่วยได้ครอบคลุมตั้งแต่การรับออเดอร์ การบริหารฐานข้อมูล การเชื่อมโยงระบบ ERP การออกเอกสารขนส่ง การจัดทำงบการเงิน ไปจนถึงงานคอลเซ็นเตอร์และงานประชาสัมพันธ์ผ่านแชตบอต ซึ่งช่วยเพิ่มผลิตภาพแรงงานได้อย่างมหาศาล [5]

บริษัทเทคโนโลยีขนาดใหญ่อย่างไมโครซอฟท์ได้เริ่มดำเนินการปรับโครงสร้างบุคลากรครั้งใหญ่ โดยเสนอแพ็กเกจลาออกโดยสมัครใจให้พนักงานประมาณ 60,000 คน หรือคิดเป็นกว่า 1 ใน 4 ของพนักงานทั่วโลก เพื่อควบคุมต้นทุนและจัดสรรทรัพยากรไปรองรับการลงทุนด้าน AI ที่คาดว่าจะสูงถึง 175,000 ล้านดอลลาร์สหรัฐในปี 2026 [1] โครงการนี้ครอบคลุมพนักงานในหลายฝ่าย เช่น ฝ่ายพัฒนาประสบการณ์ AI โคไพลอต ฝ่ายการเงิน ฝ่ายทรัพยากรบุคคล ธุรกิจเกมเอ็กซ์บ็อกซ์ รวมถึงฝ่ายวินโดวส์และอุปกรณ์ [1]

ในประเทศไทยเอง ผลกระทบจาก AI จะครอบคลุมตั้งแต่แรงงานใหม่ระดับปริญญาตรีที่ทักษะไม่สอดรับกับความต้องการ ไปจนถึงกลุ่มคนทำงานสูงอายุ (Senior Worker) ที่มีอายุ 45 ปีขึ้นไป ซึ่งมีความเสี่ยงสูงที่จะถูกกดดันให้ออกจากงาน ไม่ว่าจะผ่านโปรแกรมสมัครใจลาออก การปรับลดชิ้นงาน ย้ายตำแหน่ง หรือการทยอยปรับลดค่าจ้างจนตำแหน่งงานเดิมหายไป [5]

การปรับตัวของนายจ้างและลูกจ้างในยุค AI

ในช่วง 3 ปีต่อจากนี้ ถือเป็นช่วงเวลาสำคัญที่ทุกภาคส่วนต้องเร่งปรับตัวเพื่อความอยู่รอด [5] สำหรับภาคผู้ประกอบการหรือนายจ้าง จำเป็นต้องก้าวข้ามวิถีแบบเดิมๆ ไปสู่การปฏิรูปธุรกิจอย่างจริงจัง โดยเริ่มจากการที่เจ้าของธุรกิจต้องทำความเข้าใจบริบทการแข่งขันใหม่ และนำหลักการบริหารจัดการความยืดหยุ่น (Resilience Management) มาใช้ในการขับเคลื่อนองค์กร [5]

ด้านภาคแรงงานหรือมนุษย์เงินเดือน การ Upskill หรือ Reskill เพียงอย่างเดียวอาจไม่เพียงพอ สิ่งสำคัญที่สุดคือการปรับเปลี่ยนมามี “Value Mindset” หรือสร้างแนวคิดในการทำตนเองให้เป็น “Value People” เป็นบุคลากรที่มีคุณค่า มีประโยชน์ต่อองค์กร ไม่ทำตัวเป็นต้นทุนส่วนเกิน เพื่อให้นายจ้างเห็นความสำคัญและจำเป็นต้องรักษาตำแหน่งงานไว้อย่างยั่งยืน [5]

กานติมา เลอเลิศยุติธรรม รองประธานเจ้าหน้าที่บริหารด้านธุรกิจองค์กร บมจ.แอดวานซ์ อินโฟร์ เซอร์วิส (AIS) ได้เน้นย้ำว่า โลกยุค AI จะแยกคนเป็น 2 กลุ่ม คือกลุ่มที่ไปต่อได้ และกลุ่มที่จะถูกทิ้งไว้ข้างหลัง [2] ผู้บริหารเองก็ต้องยอมรับการเรียนรู้สิ่งใหม่ๆ และเปิดรับคนรุ่นใหม่ที่มีทักษะที่ตนเองไม่มีเข้ามาร่วมงาน [2] AIS ได้ปรับเปลี่ยนวัฒนธรรมองค์กร โดยไม่ให้ผู้บริหารเสนอชื่อ Talent แต่เปิดรับคนที่มั่นใจในคุณสมบัติของตนเอง และใช้กรรมการกลางในการพิจารณา เพื่อให้ได้คนที่มีความหลากหลายและรักความก้าวหน้า [2]

นอกจากนี้ การพัฒนาทักษะด้าน AI ไม่ควรวัดความสำเร็จเพียงจำนวนพนักงานที่ผ่านการอบรม แต่ควรพิจารณาว่าพนักงานสามารถนำความรู้ไปประยุกต์ใช้ในการทำงาน และช่วยสร้างผลลัพธ์ให้กับธุรกิจได้มากน้อยเพียงใด [3] องค์กรควรทำ Skills Assessment เพื่อดูว่ามีทักษะอะไรอยู่แล้ว ขาดอะไร และทักษะใดเป็น Critical Skill ต่อกลยุทธ์ธุรกิจ เพื่อออกแบบเส้นทางการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับพนักงานแต่ละกลุ่ม [3]

ภาพบุคคลกำลังเรียนรู้และพัฒนาทักษะใหม่ๆ โดยใช้เครื่องมือดิจิทัลและ AI

การมาถึงของ AI ไม่ใช่เพียงแค่การเปลี่ยนแปลงทางเทคโนโลยี แต่เป็นการปฏิวัติวิธีคิดและวัฒนธรรมการทำงานที่ส่งผลกระทบต่อทุกคนในองค์กร ทั้งผู้บริหารและพนักงานจำเป็นต้องปรับตัวอย่างรวดเร็วและต่อเนื่อง องค์กรที่สามารถปรับโครงสร้าง จัดการเรื่องคน และพัฒนาทักษะบุคลากรให้สอดรับกับยุค AI ได้ จะเป็นผู้ที่สามารถคว้าโอกาสและเติบโตต่อไปได้ การลงทุนในเรื่องคนและการสร้างความตระหนักรู้ในการใช้ AI อย่างชาญฉลาดจึงเป็นหัวใจสำคัญในการขับเคลื่อนองค์กรไปข้างหน้า

แหล่งข้อมูล